Verkiezingen

Het CPB rekent in verkiezingstijd verkiezingsprogramma's en in formatieperioden regeerakkoorden en tegenbegrotingen door. Zo helpt het CPB politieke partijen bij het in kaart brengen van de effecten van hun plannen. Vooral de 'koopkrachtplaatjes', de effecten van plannen op de koopkracht van burgers, krijgen vaak veel aandacht.

Verkiezingsprogramma's

Sinds 1986 analyseert het CPB op verzoek van de politieke partijen de financieel-economische effecten van hun verkiezingsprogramma's. Vanaf 2010 is hierbij samengewerkt met het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL). Voor deze analyse moeten partijen hun verkiezingsprogramma vaak nader specificeren, bijvoorbeeld waar precies op bezuinigd wordt.

De analyse laat zien dat beleidsmaatregelen voordelen én nadelen hebben, bijvoorbeeld goed voor de economische groei en de overheidsfinanciën, maar niet goed voor de koopkracht en het milieu. Op basis van een eerste analyse kunnen partijen hun programma bijstellen, bijvoorbeeld om te zorgen dat hun doelstellingen in termen van overheidsfinanciën of koopkracht worden behaald. De programma's weerspiegelen de uiteenlopende keuzes die partijen voorstaan. Het is aan de kiezer om te bepalen welke gevolgen hem het meest aanspreken.

Keuzes in Kaart

De ervaring leert dat Keuzes in Kaart ook in het formatieproces na de verkiezingen een nuttige bron van informatie is.

De meest recente publicatie 'Keuzes in Kaart 2013-2017' presenteert de gevolgen van tien partijprogramma's voor de overheidsfinanciën, de koopkracht en werkgelegenheid. Ook zijn analyses gemaakt op het gebied van bereikbaarheid, energie en klimaat, natuur, onderwijs, woningmarkt en zorg.

In november 2013 is de evaluatie van 'Keuzes in Kaart 2013-2017' gepubliceerd. Mede als resultaatt van deze evaluatie is er tegelijkertijd een nieuwe opzet voor de doorrekening van verkiezingsprogramma's gepresenteerd.

naar boven

Regeerakkoorden en tegenbegrotingen

Het CPB analyseert tevens de financieel-economische effecten van het regeerakkoord voor de komende kabinetsperiode. Rond Prinsjesdag analyseert het CPB desgewenst ook de jaarlijkse tegenbegrotingen, waarin oppositiepartijen kunnen aangeven op welke punten zij voor het komende begrotingsjaar een ander beleid voorstaan dan het kabinet. Bekijk de meest recente regeerakkoord-doorrekening en tegenbegrotingen.

naar boven

Recente CPB publicaties over onderwerp Verkiezingen

AWBZ-premie over vier schijven

De SP vraagt het CPB de economische effecten van alternatieven voor het zorgstelsel te bepalen.

CPB Notitie  | 18‑06‑2014 | Download (PDF document, 1011.1 KB)

Vernieuwing doorrekening verkiezingsprogramma's; Evaluatie 'Keuzes in Kaart 2013-2017'

In deze CPB Notitie wordt de nieuwe opzet gepresenteerd van de doorrekening van verkiezingsprogramma's. Tevens is bijgevoegd de evaluatie van de vorige doorrekening, in augustus 2012 gepubliceerd als 'Keuzes in Kaart 2013-2017'.

CPB Notitie  | 26‑11‑2013 | Download (PDF document, 1.1 MB)

Generatie-effecten versobering pensioenopbouw

Het CPB is gevraagd om de generatie-effecten van de versobering van de pensioenopbouw te bepalen en aan te geven welke pensioenopbouw de verschillende generaties kunnen en konden opbouwen.

CPB Notitie  | 1‑02‑2013 | Download (PDF document, 887.3 KB)

Hoe sterk is de samenhang tussen Regeerakkoord en de doorgerekende verkiezingsprogramma’s?

Dit is de eerste empirische studie naar de relatie tussen de doorrekening van verkiezingsprogramma’s en het Regeerakkoord.

CPB Achtergronddocument  | 16‑01‑2013 | Download (PDF document, 542.8 KB)

Actualisatie analyse economische effecten financieel kader Regeerakkoord

Deze analyse is gebaseerd op het financieel kader van het Regeerakkoord zoals ontvangen op woensdag 24 oktober en de aanpassingen daarop ontvangen op 9 en 11 november.

CPB Notitie  | 12‑11‑2012 | Download (PDF document, 2 MB)

Alle CPB publicaties over onderwerp Verkiezingen

naar boven

Lees

Keuzes in Kaart 2013-2017

De plannen van alle partijen doorgerekend: van milieu to zorg en van koopkracht tot bereikbaarheid.
Lees meer

Bekijk alle informatie !

Via de speciale webpagina.

De belangrijkste conclusies zijn op deze speciale webpagina over dit CPB Boek te vinden. Ook de gebruikte infographics zijn te downloaden.
Ga naar de speciale webpagina

Over CPB

Het Centraal Planbureau is een onderzoeksinstituut dat sinds 1945 onafhankelijke, beleidsrelevante, economische analyses maakt.

Lees meer over CPB