19 december 2018

Decemberraming 2018, vooruitzicht 2019

CPB: Economie draait goed, maar hoogtepunt voorbij

Persbericht
Ook volgend jaar is de groei van de Nederlandse economie met 2,2% nog stevig. Na groeipercentages van 2,9% in 2017 en 2,6% in 2018 is de piek van de groei achter de rug. De groei vlakt af. De onzekerheden die de economie negatief kunnen beïnvloeden, blijven groot. In het buitenland gaat het om de ontwikkelingen rondom het handelsconflict tussen de Verenigde Staten en China, de Brexit, de Italiaanse begroting en de demonstraties in Frankrijk. In Nederland kan de groei lager uitvallen als geplande overheidsuitgaven niet doorgaan. Dit concludeert het Centraal Planbureau (CPB) in de zojuist gepubliceerde decemberraming. Laura van Geest (directeur CPB): ‘De cijfers zijn nog steeds mooi. De arbeidsdeelname en de werkloosheid zijn weer terug naar de niveaus van voor de grote recessie. Maar de vooruitzichten worden wel minder rooskleurig’.
Main image

Kerncijfers voor de Nederlandse economie 2018 2019
Economische groei nog steeds behoorlijk 2,6 2,2
Werkloosheid naar laagste niveau sinds 2001 3,9 3,6
Indirecte belastingen duwen inflatie omhoog 1,6 2,4
Koopkracht stijgt 0,3 1,6
Begrotingsoverschotten historisch gezien hoog 1,1 1,0
Overheidsschuld neemt verder af 52,4 48,9

De krapte op de arbeidsmarkt blijft in 2019 toenemen. De werkgelegenheid groeide in 2018 sterk, maar vlakt volgend jaar af. Na een aanzienlijke daling van de werkloosheid in 2018 naar 3,9%, daalt de werkloosheid in 2019 naar 3,6%. Door de krapte op de arbeidsmarkt en de hogere inflatie loopt de contractloonstijging op. Naast de loonkostenstijging dragen hogere huurprijzen en een verhoging van de indirecte belastingen bij aan de oplopende inflatie. De overheid heeft volgend jaar voor het derde jaar op rij een overschot op de begroting van 1,0% bbp of meer. Het begrotingssaldo dat geschoond is voor de stand van de conjunctuur, daalt in 2019 echter naar een tekort van 0,2% bbp.

Economisch vooruitzicht 2019

Woordvoerders

Foto Suzanne van Gils
Suzanne van Gils +31 6 21560776 Lees verder
Dick Morks +31 6 51681611 Lees verder

Het groeitempo in de eurozone vertraagt komend jaar, terwijl de wereldhandelsgroei afneemt na de piek in 2017. De groeivertraging in de eurozone vloeit vooral voort uit de onzekerheid over het handelsbeleid en de Brexit. Handelsfricties hebben in 2019 ook hun weerslag op de wereldhandel. Na een flinke groei in 2017 zwakt de groei van de relevante wereldhandel af. De groei van de wereldeconomie stabiliseert, maar blijft ook in 2019 profiteren van het expansieve Amerikaanse begrotingsbeleid en in afnemende mate van het ruime monetaire beleid van de eurozone en Japan. De wereldwijde terugval van de aandelenkoersen en de olieprijs hangen samen met de neerwaartse bijstelling van de groeiverwachtingen. 

Fan Charts December 2018

De figuren tonen zogenaamde fan charts rondom de December-2018-puntvoorspelling voor bbp-groei, hicp-inflatie, werkloosheid en het feitelijk EMU-saldo.

De dikgedrukte lijn betreft de realisaties (2013-2017) en de December-2018-puntvoorspellingen voor 2018 en 2019. Rondom het centrale pad wordt een waaier van betrouwbaarheidsintervallen getoond:

  • 30% betrouwbaarheidsinterval dat loopt van het 35e t/m 65e percentiel, donkerblauw gebied
  • 60% betrouwbaarheidsinterval dat loopt van het 20e t/m 80e percentiel, donkerblauw + blauw gebied
  • 90% betrouwbaarheidsinterval dat loopt van het 5e t/m 95e percentiel, donkerblauw + blauw + lichtblauw gebied

De kans is dus 30% dat de uitkomst in het donkerblauwe gebied uitkomt en de kans is 10% dat de uitkomst buiten de waaier valt. Met andere woorden, de waaier is een grafische weergave van de waarschijnlijkheid van de verschillende uitkomsten. De dikgedrukte lijn geeft de meest waarschijnlijke uitkomst weer en uitkomsten zijn waarschijnlijker naarmate ze dichter bij de dikgedrukte lijn liggen.

Lees ook het bijbehorende CPB Achtergronddocument.

Downloads

Contactpersonen

Foto Adam Elbourne
Adam Elbourne +31 6 27208196 Lees verder
19 december 2018

Raming december 2018, cijfers

Ook volgend jaar is de groei van de Nederlandse economie met 2,2% nog stevig. Na groeipercentages van 2,9% in 2017 en 2,6% in 2018 is de piek van de groei achter de rug. De groei vlakt af. De onzekerheden die de economie negatief kunnen beïnvloeden, blijven groot. In het buitenland gaat het om de ontwikkelingen rondom het handelsconflict tussen de Verenigde Staten en China, de Brexit, de Italiaanse begroting en de demonstraties in Frankrijk. In Nederland kan de groei lager uitvallen als geplande overheidsuitgaven niet doorgaan.

Economische groei in Nederland

Downloads

Excel, 18 KB
Excel, 15.1 KB
Excel, 13.6 KB

Kerngegevenstabel 2016-2019, 19 december 2018

Internationale economie
  2016 2017 2018 2019
Relevant wereldhandelsvolume goederen en diensten (%) 3,7 5,0 3,2 3,5
Concurrentenprijs (goederen en diensten, exclusief grond- en brandstoffen (%) -3,2 2,1 0,8 1,3
Olieprijs (dollars per vat) 44,3 55,0 72,4 64,3
Eurokoers (dollar per euro) 1,11 1,13 1,18 1,14
Lange rente Nederland (niveau in %) 0,3 0,5 0,6 0,6
Volume bbp en bestedingen
  2016 2017 2018 2019
Bruto binnenlands product (bbp, economische groei, %) 2,2 2,9 2,6 2,2
Consumptie huishoudens (%) 1,1 1,9 2,7 1,9
Consumptie overheid (%) 1,3 1,1 1,2 3,4
Investeringen (inclusief voorraden, %) -6,7 4,4 4,5 3,9
Uitvoer van goederen en diensten (%) 1,7 5,3 2,8 3,6
Invoer van goederen en diensten (%) -2,0 4,9 3,0 4,5
Prijzen, lonen en koopkracht (toelichting/begrippen)
  2016 2017 2018 2019
Prijs bruto binnenlands product (%) 0,5 1,2 2,3 2,3
Uitvoerprijs goederen en diensten (exlusief energie, %) -1,4 1,9 0,8 1,2
Prijs goedereninvoer (%) -4,5 4,2 2,2 -0,1
Inflatie (geharmoniseerde consumentenprijsindex, hicp, %) 0,1 1,3 1,6 2,4
Loonvoet bedrijven (per uur, %) 0,7 1,2 2,7 3,5
Contractloon bedrijven (%) 1,5 1,6 2,0 2,8
Koopkracht, statisch, mediaan, alle huishoudens (%) 2,6 0,3 0,3 1,6
Arbeidsmarkt
  2016 2017 2018 2019
Beroepsbevolking (%) 0,4 0,8 1,1 1,2
Werkzame beroepsbevolking (%) 1,3 2,1 2,2 1,5
Werkloze beroepsbevolking (in duizend personen) 538 438 350 335
Werkloze beroepsbevolking (niveau in % beroepsbevolking) 6,0 4,9 3,9 3,6
Werkgelegenheid (in uren, %) 2,0 1,9 2,3 1,5
Overig
  2016 2017 2018 2019
Arbeidsinkomensquote bedrijven (niveau in %) (a) 73,6 73,4 73,9 74,7
Arbeidsproductiviteit bedrijven (per uur, %) 0,2 0,9 0,3 0,7
Individuele spaarquote (niveau in % beschikbaar inkomen) 3,6 2,9 2,8 2,7
Saldo lopende rekening (niveau in % bbp) 8,1 10,5 10,1 9,7
Collectieve sector (toelichting/begrippen)
  2016 2017 2018 2019
EMU-saldo (% bbp) 0,0 1,2 1,1 1,0
EMU-schuld (ultimo jaar, % bbp) 61,9 57,0 52,4 48,9
Collectieve lasten (% bbp) 38,4 38,7 38,7 39,2
Bruto collectieve uitgaven (% bbp) 44,0 42,9 42,4 42,4

Aanvullende kerngegevens 2016-2019

Investeringen en uitvoer
  2016 2017 2018 2019
Bruto investeringen bedrijvensector (exclusief woningen %) -15,9 5,5 4,7 3,3
Investeringen bedrijven in woningen (%) 21,7 12,0 6,7 5,1
Uitvoer van binnenslands geproduceerde goederen (exclusief energie, %) 3,6 6,0 3,0 3,2
Wederuitvoer goederen (exclusief energie, %) 5,7 8,4 5,3 5,6
Prijzen,overheid, nationale cpi en contractloon marktsector (toelichting/begrippen)
  2016 2017 2018 2019
Nationale consumenten prijsindex (cpi, %) 0,3 1,4 1,7 2,4
Afgeleide nationale consumentenprijsindex (cpi, %) 0,3 1,4 1,4 1,3
Loonvoet sector overheid (%) 2,5 3,0 4,4 2,3
Prijs overheidsconsumptie, beloning werknemers (%) 2,3 0,7 4,0 1,9
Prijs overheidsconsumptie, netto materieel (imoc, %) 0,2 1,5 1,9 1,6
Prijs intermediair verbruik (%) 0,3 1,3 1,9 2,0
Prijs bruto overheidsinvesteringen (iboi, %) -0,2 1,3 2,5 2,2
Prijs nationale bestedingen (%) 0,4 1,2 2,3 2,4
Prijs toegevoegde waarde bedrijven (%) 0,0 1,1 2,1 1,8
Contractloon marktsector (%) 1,5 1,7 2,0 2,8
Diverse kerngegevens (in niveaus) (toelichting/begrippen)
  2016 2017 2018 2019
Bruto binnenlands product (bbp, in miljarden euro's) 708,3 737,0 773,2 808,5
Bevolking (in duizenden personen) 17030 17132 17220 17300
Beroepsbevolking (in duizenden personen) 8942 9017 9120 9230
Werkloze beroepsbevolking nationale definitie (in duizenden personen) 581 471 385 365
Werkloze beroepsbevolking nationale definitie niveau, % beroepsbevolking) 7,3 5,9 4,8 4,5
Bruto modaal inkomen (euro) 33500 34000 34500 36000
EMU-saldo structureel (EC-methode, % bbp) 0,5 0,7 0,4 -0,2

Contactpersonen

Foto Sander van Veldhuizen
Sander van Veldhuizen +31 6 11648608 Lees verder
Foto Daniel van Vuuren
Daniel van Vuuren +31 6 52485859 Lees verder
Foto Wim Suyker
Wim Suyker +31 6 52485860 Lees verder

Contactpersonen

Foto Sander van Veldhuizen
Sander van Veldhuizen +31 6 11648608 Lees verder
Foto Daniel van Vuuren
Daniel van Vuuren +31 6 52485859 Lees verder
Foto Wim Suyker
Wim Suyker +31 6 52485860 Lees verder